. . . มีนางอดูล อาศัยอยู่ใต้ดิน
นางเป็นญาติกับทศกรรฐ์จึงแค้นแทน ก็แปลงเป็นนางงามมาถวายตัวรับใช้นางสีดา
อำนาจนางอดูลปิศาจบันดาลให้นางสีดาไว้ใจกระทั่ง เมื่อนางต้องการดูรูปทศกรรฐ์
นางสีดาก็วาดให้ดู แล้วนางอดูลก็สิงในรูปทันที ทำให้นางสีดาลบไม่ออก
จึงซ่อนไว้ใต้ที่นอนครั้นพระรามมาบรรทมเกิดร้อนรนดุจไฟ จึงค้นดูก็เจอรูปทศกรรฐ์
ทำให้พระองค์เข้าใจผิดว่านางสีดารักทศกรรฐ์จึงมีรูปไว้ดูต่างหน้าจึงกริ้วและให้พระลักษณ์พาไปประหารชีวิต
แล้วแหวะดวงใจมาถวายด้วยถึงจะหายแค้นเพราะฤทธิ์หึง
. . . เมื่อพระลักษณ์ใช้พระขรรค์ฟันก็ปรากฏพระขรรค์เป็นพวงมาลาสวมพระศอนางสีดา
ครั้นนางถอดพวงมาลาดอกไม้ทิพย์ออก ก็กลายเป็นพระขรรค์ตามเดิมดังนั้นพระลักษณ์จึงทูลให้นางสีดาเข้าป่าไปดีกว่าพระอินทร์ได้เนรมิตเนื้อทรายมานอนตาย
พระลักษณ์จึงแหวะอกเอาดวงใจเนื้อทรายมาถวายพระราม แล้วพระอินทร์แปลงเป็นมหิงค์นำนางสีดาไปอาศัยอยู่เรือนน้อยหลังกุฏิพระฤาษีวัชมฤค
เป็นฤาษีหน้ากวางจนกระทั่งนางสีดาคลอดโอรสชื่อ พระบุตรหรือพระมงกุฏ
นางถอดแหวนผูกข้อพระกรโอรสไว้
. . . วันหนึ่งนางจะไปอาบน้ำ จึงขอฝากโอรสพระฤาษีไว้ด้วย
แต่ท่านเพลินหลับตาภาวนา แล้วนางก็ไปจะอาบน้ำพอดีเห็นลิงอุ้มลูกเกาะกระโตงกระเตง
จึงท้วงว่าน่ากลัวลูกพลัดตก นางลิงจึงตอบว่าก็ยังดีกว่า เพราะอยู่ใกล้ชิดแม่
จะได้ทันเห็นว่าลูกเป็นอะไร แต่นางฝากลูกพระฤาษีไว้ไกลตา ถ้าลูกเป็นอะไรก็ไม่ได้ทันรู้เห็น
ท่านมัวหลับตาภาวนา สัตว์ร้ายดอดเข้าไปกินลูกก็จะตายฟรี
. . . นางสีดาเห็นจริงจะกลับไปอุ้มลูกมาด้วย และพระฤาษีท่านหลับตาภาวนาจึงไม่เห็น
ครั้นลืมตาไม่เห็นโอรสนางสีดา ก็ตกใจกลัวนางสีดาจะว่าท่านทำลูกหาย
ท่านจึงทำพิธีชุบกุมารใหม่ให้เหมือนพระโคบุตรแทน โดยวาดกุมารทำพิธีพอนางสีดากลับมาเห็นรูปวาดโอรสอีกองค์
เหมือนกันกับพระบุตร เมื่อถามพระฤาษีรู้เรื่องนางก็ขอให้ชุบมาเป็นลูกด้วยจะได้เป็นเพื่อนเล่นของพระบุตร
และตั้งชื่อว่า พระลพ
. . . กาลผ่านไปสิบปี พระกุมารทั้งสองเจริญวัยและยิงศรเก่งกล้าเหมือน
ๆ พระราม เพราะพระฤาษีสอนวิชาให้ตลอดจนคาถาอาคมและการรบวันหนึ่งทั้งสองลาไปเที่ยวป่า
ได้ไปยิงพระยาต้นรังใหญ่ล้มเกิดเสียงดัง เทวดานางฟ้าตกใจ และพระรามได้ยินด้วย
. . . โหรทูลว่าเป็นผู้มีบุญลองอาวุธ และทูลให้ปล่อยม้าอุปการไปโดยให้หนุมานสะกดรอยตาไปด้วย
ถ้าผู้มีบุญเคารพบูชาม้าอุปการ ก็จะชุบเลี้ยงไว้ทำราชการ ถ้าคนนั้นจับม้าขี่ก็เป็นกบฏ
ให้หนุมานจับตัวมาลงโทษ
